Verslaving
Aan de buitenkant kan dat er “gewoon” uitzien. Juist daardoor blijft het vaak lang onder de radar.
Vormen
Verslaving gaat niet alleen over wat er gebruikt wordt, maar over de plek die het krijgt.
Alcohol, drugs, gamen of medicatie kunnen daar onderdeel van zijn, net als gedrag zoals gamen, eten of andere gewoontes die zich blijven herhalen. Wat begint als iets dat helpt, krijgt langzaam een andere rol.
Het verschuift naar momenten waarop het eigenlijk niet de bedoeling was. Niet alleen om te ontspannen, maar ook om spanning te dempen, om te kunnen slapen of om de dag door te komen.
Soms wordt het zelfs al ingezet vóórdat iets gebeurt. Om onrust voor te zijn, om te voorkomen dat spanning oploopt of om zeker te weten dat iets vol te houden is.
Stoppen schuift vooruit
Het kantelpunt is niet altijd duidelijk.
Er komt geen moment waarop het ineens “mis” is. Het zit in kleine verschuivingen. In hoe vaak het terugkomt, in hoe vanzelfsprekend het wordt en in hoe lastig het is om zonder te gaan.
Er wordt rekening mee gehouden in de dag.
Er ontstaat onrust wanneer het er niet is.
Pogingen om te minderen of te stoppen houden geen stand.
Tegelijkertijd blijft het iets opleveren. Dat maakt het lastig om het los te laten, ook wanneer duidelijk is dat het niet meer helpend is.
Inzicht
Zolang alleen gekeken wordt naar het gedrag zelf, blijft het vaak bij proberen te stoppen.
Inzicht ontstaat wanneer duidelijk wordt wat het gedrag opvangt en waarom het nodig blijft terugkomen. Niet als verklaring, maar als ingang om te begrijpen wat er speelt.
Van daaruit ontstaat ruimte om het anders aan te pakken. Niet door het simpelweg weg te nemen, maar door te kijken naar wat ervoor in de plaats moet komen.
